Türkiye, Almanya ve İngiltere Sağlık Sistemi ve Göstergeleri: Karşılaştırmalı Analiz
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.21148347Anahtar Kelimeler:
sağlık sistemi, sağlık göstergeleri, karşılaştırmalı analizÖzet
Karşılaştırmalı sağlık sistemleri yaklaşımı, ülkelerin sağlık alanındaki uygulama ve deneyimlerini analiz ederek farklı sağlık modellerinden öğrenme fırsatı sunmaktadır. Bu yaklaşım sayesinde ülkeler, diğer sağlık sistemlerinde kullanılan yönetim stratejileri, yenilikçi uygulamalar ve hizmet sunum modelleri hakkında bilgi edinerek kendi sistemlerini geliştirebilmektedir. Aynı zamanda sağlık sistemleri arasındaki farklılıkların değerlendirilmesi, ülkelerin güçlü yönlerini belirlemelerine ve başarılı uygulamaları kendi sağlık politikalarına uyarlamalarına katkı sağlamaktadır. Ülkelerin benimsediği sağlık sistemi modeli ve bu sistemlerin yapısal özellikleri ise sağlık harcamalarının düzeyini, kaynak kullanımını ve sağlık göstergelerine ilişkin sonuçları doğrudan etkileyen temel unsurlar arasında yer almaktadır. Bu çalışmanın amacı Türkiye, Almanya ve İngiltere sağlık sistemlerini sağlık finansmanı, hizmet sunumu ve temel sağlık göstergeleri açısından karşılaştırmalı olarak incelemektir. Araştırmada OECD, Dünya Sağlık Örgütü ve Dünya Bankası verilerinden yararlanılmıştır. Çalışma karşılaştırmalı tanımlayıcı araştırma niteliğinde olup sağlık harcamaları, yaşam beklentisi, doktor ve hemşire sayıları, hastane yatak kapasitesi, bebek ölüm oranları ve sağlık insan gücü göstergeleri değerlendirilmiştir. Bulgular Almanya’nın sağlık insan gücü ve hastane altyapısı bakımından güçlü bir yapıya sahip olduğunu, İngiltere’nin vergi temelli ulusal sağlık sistemi ile evrensel erişimi ön plana çıkardığını ve Türkiye’nin sağlık hizmetlerine erişimde önemli gelişmeler göstermesine rağmen OECD ortalamalarının bazı göstergelerinde geride kaldığını ortaya koymuştur. Sonuç olarak sağlık sistemlerinin finansman modeli, sağlık insan gücü kapasitesi ve sağlık harcamaları ülkelerin sağlık çıktıları üzerinde önemli etkiye sahiptir.
İndirmeler
Referanslar
Başol, E. (2015). Gelişmekte Olan Ülkelerde Strateji: Sağlık Sisteminde Sevk Zinciri. Balkan Sosyal Bilimler Dergisi, 4(8), 128-140.
Çelebi, A. K., & Cura, S. (2013). Etkinlik göstergeleri açısından sağlık sistemleri: Karşılaştırmalı bir analiz. Maliye Dergisi, 164, 47-67.
Kırcı Çevik, N., & Yüksel, O. (2019). Türkiye, Almanya ve Hindistan Sağlık Sistemleri: Karşılaştırmalı Bir Analiz. Balkan Sosyal Bilimler Dergisi, 8(16), 209-218.
Çiçek, H., & Bozdoğan, D. (2011). Avrupa Birliğinde Eğitim ve Sağlık Hizmetlerine Yapılan Vergisel Teşvikler: Almanya, İngiltere ve Fransa Örnekleri. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 10(38), 193-209.
Daştan, İ., & Çetinkaya, V. (2015). OECD Ülkeleri ve Türkiye’nin Sağlık Sistemleri, Sağlık Harcamaları ve Sağlık Göstergeleri Karşılaştırması. Sosyal Güvenlik Dergisi, 5(1), 104-134.
Federal Ministry of Health Germany. (2024). Health system overview in Germany. Bundesministerium für Gesundheit. https://www.bundesgesundheitsministerium.de/.
Hüsmenoğlu, M., & Yılmaz Kuşaklı, B. (2021). Almanya sağlık sistemi COVID-19 pandemisi durum analizi. Sağlık Akademisyenleri Dergisi, 8(2), 156-162.
NHS England. (2024). NHS performance statistics and annual report 2024. National Health Service. https://www.england.nhs.uk/
OECD. (2024). Health at a glance: Europe 2024: State of health in the EU cycle. OECD Publishing.
OECD. (2025). Health at a glance 2025: OECD indicators. OECD Publishing.
OECD. (2025). OECD health statistics 2025. OECD Publishing. https://www.oecd.org/health/health-data.htm.
OECD. (2025). Income distribution database (IDD). OECD Publishing. https://www.oecd.org/social/ income-distribution-database.htm.
OECD. (2025). OECD economic outlook database. OECD Publishing. https://www.oecd.org/economic-outlook/.
OECD/European Commission. (2024). Health at a glance: Europe 2024: State of health in the EU cycle. OECD Publishing. https://doi.org/10.1787/b3704e14-en.
Organisation for Economic Co-operation and Development (OECD). (2025). OECD data explorer. https://data-explorer.oecd.org/.
Türkiye Cumhuriyeti Sağlık Bakanlığı. (2024). Sağlık istatistikleri yıllığı 2023. Sağlık Bakanlığı Yayınları. https://sbsgm.saglik.gov.tr/.
Ulusoy, H., & Aydın, J. C. (2021). Karşılaştırmalı sağlık sistemleri. Nobel Akademik Yayıncılık.
United Nations, Department of Economic and Social Affairs, Population Division. (2024). World population prospects 2024. United Nations. https://population.un.org/wpp/.
United Nations. (2024). World population prospects 2024. United Nations Department of Economic and Social Affairs. https://population.un.org/wpp/.
World Bank. (2025). World development indicators. World Bank DataBank. https://databank.worldbank.org/source/world-development-indicators.
World Health Organization. (2020). Everybody’s business: Strengthening health systems to improve health outcomes. WHO Press. https://apps.who.int/iris/handle/10665/43918.
World Health Organization. (2025). Global health observatory data repository. World Health Organization. https://www.who.int/data/gho.
World Health Organization Regional Office for Europe. (2024). European health report 2024. WHO Regional Office for Europe. https://www.who.int/europe/publications/.
Yüksel, O. (2017). Sağlık reformları sürecinde sağlık hizmetleri ve sağlık harcamaları: Seçilmiş ülkeler ve Türkiye örneği [YayınlanmışYüksek lisans tezi]. (Tez No. 473524), Sosyal Bilimler Enstitüsü, Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi.
İndir
Yayınlanmış
Nasıl Atıf Yapılır
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2026 Premium e-Journal of Social Sciences (PEJOSS)
Bu çalışma Creative Commons Attribution 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
