Reklamda Güçlenen Kadın İmgesi ve Toplumsal Cinsiyet Temsilleri Bağlamında Femvertising Reklamları
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.18820057Anahtar Kelimeler:
Femvertising, Reklam, Toplumsal Cinsiyet, Kadın Temsili, Görsel İletişimÖzet
Reklam, toplumsal cinsiyet rollerinin ve kadın temsillerinin yeniden üretildiği önemli bir görsel iletişim alanıdır. Geleneksel reklam söylemlerinde kadınlar çoğunlukla pasif, stereotipik ve nesneleştirici imgeler üzerinden temsil edilmiştir. Son yıllarda bu temsillere yönelik eleştirel yaklaşımların güçlenmesiyle birlikte, kadınları güçlendirmeyi amaçlayan Femvertising reklamları öne çıkmıştır. Femvertising, kadınları edilgen birer tüketim nesnesi olmaktan çıkararak karar verici, aktif ve özne konumunda sunmayı hedefleyen bir reklam yaklaşımıdır.
Bu çalışmanın amacı, Femvertising reklamlarında inşa edilen güçlenen kadın imgesini toplumsal cinsiyet temsilleri bağlamında incelemektir. Araştırma, nitel bir yaklaşım benimseyerek seçilmiş Femvertising reklamlarını görsel anlatı, grafik tasarım öğeleri ve söylemsel yapı üzerinden analiz etmektedir. Çalışmada, Femvertising reklamlarının kadın temsillerini dönüştürme potansiyeli taşıdığı; ancak kadın güçlenmesi söyleminin pazarlama stratejileri içerisinde araçsallaştırılma riski barındırdığı ortaya konulmaktadır. Bu yönüyle araştırma, Femvertising’i hem dönüştürücü hem de eleştiriye açık bir temsil pratiği olarak değerlendirmekte ve reklam ile görsel iletişim alanında toplumsal cinsiyet temsillerine ilişkin güncel bir tartışma zemini sunmaktadır.
İndirmeler
Referanslar
Adalı, G. (2023). “Femvertising” bir devrim mi yoksa pazarlama stratejisi mi? Sistematik bir analiz. Medya ve Kültürel Çalışmalar Dergisi, 5(2), 62–74. https://doi.org/10.55055/mekcad.1344711
Adalı Aydın, G., & Aydın, Ş. (2021). 8 Mart Dünya Emekçi Kadınlar Günü temalı reklamlarda femvertising stratejisinin kullanımı üzerine bir araştırma. Connectist: Istanbul University Journal of Communication Sciences, (61), 1–32. https://doi.org/10.26650/CONNECTIST2021-931232
Allen, D. (2020). Like a girl: A study in feminist theory. Agora Journal, 11. https://arcabc.ca/ islandora/object/rdc:182/datastream/PDF/view
Aydın, M., & Kuldaş, E. (2024). Toplumsal cinsiyet eşitsizliği bağlamında ataerkil bakışın reklamlarda tekrar üretilmesi. Hitit Sosyal Bilimler Dergisi, 17(3), 554–572. https://doi.org/ 10.17218/hititsbd.1441587
Baharkümbetli.com (2025). Orkid “Kız Gibi Yap” reklam kampanyası. https://www.baharkumbetli.com/ tag/orkid/
Banet-Weiser, S. (2018). Empowered: Popular feminism and popular misogyny. Duke University Press.
Bozbay, Z., Gürşen, A. E., Akpınar, H. M., & Komitoğlu Yaman, Ö. (2019). Tüketicilerin kadın temalı reklamcılık (femvertising) uygulamalarına ilişkin değerlendirmeleri: Kalitatif bir araştırma. Galatasaray Üniversitesi İletişim Dergisi, (31), 169–190. https://doi.org/10.16878/gsuilet.509226
Butler, J. (1990). Gender trouble: Feminism and the subversion of identity. Routledge.
Chakraborty, R. (2014). Torches of freedom: How the world’s first PR campaign came to be. YourStory.
https://yourstory.com/2014/08/torches-of-freedom
Dişli Bayraktar, E. (2025). Femvertising: Markaların cinsiyet rolleri. İçinde Pazarlamada Cinsiyet Eşitliği: Kuramsal Perspektifler ve Uygulamalar (Bölüm 6). Özgür Yayınları.
Doğan, E. (2022). Feminist reklam stratejisinin (femvertising) tüketicinin satın alma davranışına etkisi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Ege Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
Drake, V. E. (2017). The impact of female empowerment in advertising (femvertising). Journal of Research in Marketing, 7(3), 593–599. https://www.researchgate.net/publication/318055203
Dyer, G. (1982). Advertising as communication. Routledge.
Geantă, M. A., & Zabad, D. V. (2018). The feminist movement in marketing. Annals of the University of Craiova, Economic Sciences Series, 1(46), 135–145.
Gill, R. (2007). Gender and the media. Polity Press.
Goffman, E. (1979). Gender advertisements. Harper & Row. https://monoskop.org/images/2/2f/Goffman _Erving_Gender_Advertisements_1979.pdf
Goldman, R., Heath, D., & Smith, S. L. (1991). Commodity feminism. Critical Studies in Mass Communication, 8(3), 333–351. https://doi.org/10.1080/15295039109366801
Gül, S. (2021). Reklamlarda toplumsal cinsiyet temsilleri. Akademisyen Kitabevi.
Hall, S. (1997). Representation: Cultural representations and signifying practices. Sage Publications.
Hernández Willoughby, S., & Lázaro Pernias, P. (2023). Femvertising and its impact on psychological reactance and purchase intention of Mexican female consumers. Mercados y Negocios, 49, 43–64.
https://doi.org/10.32870/myn.vi49.7694
İnceoğlu, Y., & Onaylı-Şengül, G. (2018). Medya ve toplumsal cinsiyet. İletişim Yayınları.
Kazaz, D. A., Akcan, D. B., & Özdengül, P. A. G. (2022). The concept of femvertising as an innovative advertising appeal. Proceedings of the World Conference on Social Sciences, 1(1).
https://doi.org/10.33422/worldcss.v1i1.35
Kniazian, A. (2014). Gender stereotypes in advertising. Armenian Association for the Study of English, 82–87. https://doi.org/10.46991/AFA/2014.10.1-2.082
Koç, E., & Tor-Kadioğlu, C. (2021). Cinsiyet eşitliği kültürüyle femvertising akımının değerlendirilmesi. Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi, 11(4), 2273–2284. https://doi.org/10.30783/ nevsosbilen.1025248
Levi, S., & Turfanda, M. (2023). Femvertising and gender equality in contemporary marketing communication. Routledge.
Martínez-López, F. J., Anaya-Sánchez, R., Molinillo, S., Aguilar-Illescas, R., & Esteban-Millat, I. (2024). Consumer responses to femvertising: Gender equality, brand credibility and purchase intention. Journal of Business Research, 170, 114030.
Millard, J. (2009). Performing beauty: Dove’s “Real Beauty” campaign. Symbolic Interaction, 32(2), 146–168. https://doi.org/10.1525/si.2009.32.2.146
Németh, K. (2022). Femvertising and the commodification of feminism in contemporary advertising. Routledge.
Ökten, Ş. (2009). Toplumsal cinsiyet ve iktidar: Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nin toplumsal cinsiyet düzeni. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 2(8), 303–312.
Özdemir, M. (2010). Türkiye’deki reklâmlarda toplumsal cinsiyet ve sunumu. Millî Folklor, 101–111.
Pazarlamasyon.com (2025). Dove “Gerçek güzelliğe yolculuğun hikayesi” reklam kampanyası. https://www.pazarlamasyon.com/gercek-guzellige-yolculugun-hikayesi-dove-realbeauty
Richmond, R. L. (2003). Advertising and society. Sage Publications.
Sánchez-Torres, J. A., Posada, C., & Cárdenas, M. L. (2024). Analysing credibility of femvertising campaigns: A focus on Colombian female athletes. Communication & Sport. https://doi.org/10.1177/21674795241278742
Sharifzadeh, S., & Brison, N. T. (2024). Gender representation and feminist narratives in contemporary advertising. Routledge.
SheKnows Media. (2016). #Femvertising facts. http://corporate.shemedia.com/attachments/3224/ SheKnows-MediaFemvertisingInfographic-2016.pdf
Sivilsayfalar.com (2025). Nike “Bizi Böyle Bilin” reklam kampanyası. https://www.sivilsayfalar.org/ 2017/02/20/kadin-sporcular-spor-fitness-tutkularinin-pesinden-kosuyor-bizi-boyle-bilin/
Songur, A., & Yaman, D. (2024). The concept of gender and representation of women in advertisements. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 24(1), 303–326.
West, C., & Zimmerman, D. H. (1987). Doing gender. Gender & Society, 1(2), 125–151.
Yılmaz, R. A., & Uluyağcı, C. (2007). Televizyon reklâmlarında çocuğa ilişkin toplumsal cinsiyet rollerinin sunumu. İstanbul Gelişim Üniversitesi İletişim Fakültesi Yayınları, (6), 141–157.
İndir
Yayınlanmış
Nasıl Atıf Yapılır
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2026 Premium e-Journal of Social Sciences (PEJOSS)

Bu çalışma Creative Commons Attribution 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
