Yılan ve Ayna: Türk ile Yunan Mitolojisinde Ortak Sembolik Evrenin Karşılaştırmalı Bir İncelemesi

Özet

Bu çalışma, Türk ve Yunan mitolojilerinde yer alan yılan figürü ile ayna simgesini karşılaştırmalı bir yaklaşımla ele almakta ve söz konusu unsurları kültürel, tarihsel ve coğrafi bir perspektiften derinlemesine çözümlemeyi amaçlamaktadır. Toplumları birbirinden ayıran temel etkenler arasında gelenek ve görenek sistemlerine dayanan yaşam pratikleri ile kültürel örüntüler öne çıkmaktadır. Bu doğrultuda her iki mitolojik sistem için kavramsal bir çerçeve oluşturulmuş; yılan ve ayna sembollerinin bu sistemler içindeki konumu, işlevi ve taşıdığı anlam, benzerlikler ve farklılıklar ekseninde incelenmiştir. Araştırma, nitel araştırma paradigmasına dayanmakta olup inceleme nesneleri, her iki mitolojideki sembolik temsil güçleri göz önünde bulundurularak amaçlı örnekleme yöntemiyle belirlenmiştir. Çalışmada tarihsel kaynaklara ve birincil verilere başvurulmuş; elde edilen bulgular somut kanıtlarla temellendirilmiştir. Varılan temel sonuç, toplumların içinde bulunduğu coğrafi, ekolojik ve kültürel koşulların sembollere yüklenen anlamları doğrudan biçimlendirdiğidir. Bu çerçevede bir kültürde yaşam, şifa ve kutsallıkla özdeşleştirilen bir sembol ya da figürün, farklı bir kültürel bağlamda ölüm, tehlike veya yıkımla ilişkilendirilebileceği ortaya konmuştur.