Sağlık Çalışanlarında Motivasyonu Belirleyen Örgütsel Faktörler
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.20501907Anahtar Kelimeler:
Sağlık çalışanları, Motivasyon, Örgütsel faktörlerÖzet
Bu çalışma, sağlık çalışanlarının motivasyonunu belirleyen örgütsel faktörleri inceleyerek motivasyonun iş performansı, hizmet kalitesi ve hasta memnuniyeti üzerindeki etkilerini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Sağlık sektöründe çalışan motivasyonu, yalnızca bireysel iş doyumu açısından değil, aynı zamanda kurumsal verimlilik ve hizmet kalitesi açısından da kritik bir öneme sahiptir. Literatür incelemesi, motivasyonu etkileyen başlıca örgütsel faktörleri; çalışma koşulları, ücret ve yönetim anlayışı, mesleki gelişim olanakları, takdir ve ödüllendirme sistemleri, iş-yaşam dengesi ve tükenmişlik olarak ortaya koymaktadır. Çalışma koşulları ve yüksek iş yükü motivasyonu düşürürken, adil ücretlendirme, destekleyici yönetim, mesleki gelişim fırsatları ve çalışanların takdir edilmesi motivasyonu artırmaktadır. İş-yaşam dengesinin korunması ve tükenmişliğin önlenmesi de çalışanların psikolojik iyi oluşu ve performansı için hayati öneme sahiptir .Sonuç olarak, sağlık kurumlarında çalışan motivasyonunun artırılması, hem bireysel performansın hem de sağlık hizmetlerinin kalitesinin sürdürülebilirliği açısından stratejik bir öncelik olarak ele alınmalıdır. Kurumların, motivasyonu yükseltmeye yönelik bütüncül politikalar geliştirmesi, hizmet kalitesini ve hasta memnuniyetini olumlu yönde etkileyecektir.
İndirmeler
Referanslar
Ağırbaş, İ., Çelik, Y., & Büyükkayıkçı, H. (2005). Motivasyon araçları ve iş tatmini: Sosyal Sigortalar Kurumu Başkanlığı hastane başhekim yardımcıları üzerinde bir araştırma. Hacettepe Sağlık İdaresi Dergisi, 8(3), 326–350.
Akçadağ, S., & Özdemir, E. (2005). İnsan kaynakları kapsamında 4 ve 5 yıldızlı otel işletmelerinde iş tatmini: İstanbul’da yapılan ampirik bir çalışma. Kocaeli Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 10(2), 167–193.
Arıcı, T., Şeker, M., & Akberov, İ. (2019). Stratejik yönetim uygulamalarının sağlık çalışanlarının performansına etkisi: Kamu hastaneleri örneği. Sağlık Bilimleri Alanında Araştırma Makaleleri – 2, (2), 426–439.
Aslanadam, B. (2011). “Sağlık personelinin motivasyonu ve buna ilişkin araştırma”. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İzmir.
Atilla, E. A., & Karakaya, A. (2021). COVID-19 pandemi döneminin sağlık çalışanlarının tükenmişlik düzeylerine etkisi. Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi İİBF Dergisi, 23(3), 653–680. https://doi.org/10.26745/ahbvuibfd.989594
Bayat, M. (2005). Öğretim süreci ve hemşirelik. Sağlık Bilimleri Dergisi, 14,66-72.
Bitsch, V., & Høberg, M. (2005). Exploring horticultural employees’ attitudes toward their jobs: A qualitative analysis based on Herzberg’s theory of job satisfaction. Journal of Agricultural and Applied Economics, 37(3), 659–671.
Bingöl, G., & Demir, A. (2011). Amasya Sağlık Yüksekokulu öğrencilerinin iletişim becerileri. Göztepe Tıp Dergisi, 26(4),152-169.
DeMato, D. S. (2001). Job satisfaction among elementary school counselors in Virginia (Doctoral dissertation, Virginia Polytechnic Institute and State University).
Dieleman, M., Cuong, P. V., Anh, L. V., & Martineau, T. (2003). Identifying factors for job motivation of rural health workers in North Viet Nam. Human Resources for Health, 1(10), 1–10.
Dieleman, M., Gerretsen, B., & van der Wilt, G. J. (2009). Human resource management interventions to improve health workers’ performance in low- and middle-income countries: A realist review. Health Research Policy and Systems, 7, 7.
Düren, A. Z. (2000). 2000’li yıllarda yönetim. Alfa Yayınları.
Eren, E. (2011). Yönetim ve organizasyon: Çağdaş ve küresel yaklaşımlar (10. bs.). Beta Yayınları.
Erbay, E., & Esatoğlu, A. E. (2019). Sağlık kurumlarında motivasyon çalışmalarının sistematik derlemesi. İçinde İ. Ağırbaş (Ed.), Sağlık yönetimi alanında çalışmalar. Sonçağ Yayıncılık.
Erdilek Karabay, M. (2015). Sağlık personelinin iş stresi, iş-aile çatışması ve iş-aile hayat tatminlerine yönelik algılarının işten ayrılma niyeti üzerindeki etkileri. Yönetim Bilimleri Dergisi, 13(26), 113–134.
Erdoğan, E., & Kaya, E. (2024). COVID-19 pandemisinde sağlık çalışanlarının tükenmişlik ve mesleki motivasyon düzeylerinin incelenmesi. Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 13(4), 1527–1543.
Fadıloğlu, C., Kuzeyli Yıldırım, Y., & Sevim, B. (2004). Diyaliz ünitesinde çalışan hemşirelerin motivasyon düzeylerinin incelenmesi. Hemşirelik Forumu Dergisi, 7(3), 32–36.
Hagemann, G. (1997). Motivasyon el kitabı (G. Aksan, Çev.). Rota Yayınları.
İzmirli R. (2000) Motivasyonun Önemi. Medikal @ Teknik, Sayı: 172, İstanbul.
Kantar, Y. (2017). Sağlık işletmelerinde görev yapan sağlık personelinin motivasyon ve iletişim düzeyleri (Yüksek lisans tezi, Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi).
Kıdak, L., & Aksaraylı, M. (2009). Sağlık hizmetlerinde motivasyon faktörleri. Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 7(1), 75–94.
Kılıç, R., & Keklik, B. (2012). Sağlık çalışanlarında iş yaşam kalitesi ve motivasyona etkisi üzerine bir araştırma. Afyon Kocatepe Üniversitesi İİBF Dergisi, 14(2), 147–160.
King, L. A. (1995). Wishes, motives, goals and personal memories. Journal of Personality, 63(4), 988–1007.
Koçel, T. (2005). İşletme yöneticiliği (10. bs.). Arıkan Yayınları.
Koçel, T. (2010). İşletme yöneticiliği (12. bs.). Beta Yayıncılık.
Kuşluvan, Z. (1999). Örgütlerde motivasyonun önemi ve kullanılan motivasyon araçları. Human Resources Dergisi, 3(3), 55–64.
Küçük, Y. S., & Şahin, B. (2024). Evaluation of home healthcare services by service providers and users. Public Health of Indonesia, 10(3), 330–344. https://doi.org/10.36685/phi.v10i3.817
Maslach, C., & Leiter, M. P. (2008). Early predictors of job burnout and engagement. Annual Review of Psychology, 59, 397–422.
May, A. A. (2008). A Study of Nurse Practitioner Job Satisfaction in Florida (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Florida State University, College of Nursing, Florida, ABD.
Oflezer, Ö., Erdoğan, H., & Yıldırım, S. (2011). Kamu hastanesinde çalışan personelin iş doyumu ve etkileyen faktörler.
Oral, S. (1999). Otel işletmeciliği ve verimlilik analizleri. Kanyılmaz Matbaası.
Özkalp, E., & Sabuncuoğlu, Z. (1995). Örgütlerde davranış (8. bs.). Anadolu Üniversitesi Yayınları.
Purcell, L. E. (2003). Factors that lead to job satisfaction... (Master’s thesis).
Scott, D., Bishop, J. W., & Chen, X. (2003). Employee involvement and job satisfaction. International Journal of Organizational Analysis, 11(1), 3–19.
Schunk, D. H., Pintrich, P. R., & Meece, J. L. (2008). Motivation in education (3rd ed.). Prentice Hall.
Toode, K., Routasalo, P., & Helminen, M. (2015). Nurses’ motivation. BMC Nursing, 14(1), 1–9.
Tarakçıoğlu, S., Sökmen, A., & Boylu, Y. (2010). Evaluation of motivation factors. İşletme Araştırmaları Dergisi, 2(1), 3-20.
Tınaz, P. (2000). Çalışma yaşamında motivasyon kuramları. Mercek Dergisi, 5(19), 29–37.
Urhahne, D., & Wijnia, L. (2023). Theories of motivation in education. Educational Psychology Review, 35(2), Article 45.
Ünlü, N. (2020). Sağlık çalışanlarının öznel iyi oluş düzeylerinin çalışma motivasyonuna etkisi (Yüksek lisans tezi). Biruni Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, İstanbul.
Yalçın, İ., Alparslan, A., & Şeker, M. (2021). Organizational culture and job stress. İçinde The social and economic impact of COVID-19.
İndir
Yayınlanmış
Nasıl Atıf Yapılır
Sayı
Bölüm
Lisans
Telif Hakkı (c) 2026 Premium e-Journal of Social Sciences (PEJOSS)

Bu çalışma Creative Commons Attribution 4.0 International License ile lisanslanmıştır.
